Cách chọn SSD cho PC và laptop: NVMe, SATA, dung lượng

Để chọn SSD đúng, bạn cần làm ba việc: kiểm tra máy hỗ trợ loại nào (khe M.2 NVMe hay cổng SATA), chọn dung lượng phù hợp (thường 512GB đến 1TB), rồi xem độ bền và bảo hành. Với đa số người dùng, SSD NVMe 1TB là lựa chọn đáng tiền nhất hiện nay. Nâng cấp từ HDD lên SSD là cách làm máy nhanh lên rõ rệt nhất, bất kể máy cũ hay mới.

Bài này giải thích từng tiêu chí bằng ngôn ngữ dễ hiểu, kèm cách kiểm tra máy mình dùng được loại nào trước khi mua.

Bước 1: Biết máy bạn hỗ trợ loại SSD nào

Có hai chuẩn kết nối chính.

• SATA 2.5 inch: dạng ổ như HDD, cắm bằng cáp SATA. Tốc độ tối đa khoảng 550MB/s. Dùng được trên máy cũ.
• M.2 NVMe: thanh nhỏ như thanh kẹo cao su cắm thẳng lên mainboard. Tốc độ cao hơn rất nhiều, từ vài nghìn MB/s trở lên.

Lưu ý: có SSD dạng M.2 nhưng dùng giao tiếp SATA, tốc độ chỉ bằng SATA thường. Do đó phải xem kỹ khe M.2 trên máy hỗ trợ NVMe hay SATA. Xem phân biệt chi tiết ở bài SSD NVMe và SATA khác nhau thế nào.

Cách kiểm tra máy

1. Máy bàn: xem sách hướng dẫn mainboard, tìm mục M.2 slot. Có thể dùng công cụ Build PC để kiểm tra tương thích.
2. Laptop: tra model trên trang hãng, hoặc dùng cách xem cấu hình máy tính để biết model chính xác, rồi tìm thông số "M.2 2280 NVMe" hoặc "SATA".
3. Kiểm tra kích thước: phổ biến nhất là M.2 2280 (rộng 22mm, dài 80mm). Laptop mỏng đôi khi dùng 2242 hoặc 2230.

Bước 2: Chọn dung lượng

• 256GB: tối thiểu, chỉ phù hợp máy rất nhẹ, nhanh đầy.
• 512GB: đủ cho văn phòng, học tập nếu lưu dữ liệu lớn ở nơi khác.
• 1TB: lựa chọn hợp lý nhất cho đa số: Windows, phần mềm, vài game cùng dữ liệu cá nhân.
• 2TB trở lên: cho game thủ có thư viện lớn, người làm video, đồ họa.

Đừng để ổ đầy sát vì SSD sẽ chậm đi khi hết chỗ trống. Chi tiết xem SSD bao nhiêu GB là đủ dùng.

Bước 3: Chú ý các thông số quan trọng

Thế hệ PCIe

SSD NVMe có PCIe 3.0, 4.0 hoặc 5.0. Mainboard cũ chỉ chạy PCIe 3.0 thì cắm ổ 4.0 vẫn dùng được nhưng chạy chậm hơn mức tối đa. Với công việc hằng ngày, khác biệt giữa PCIe 3.0 và 4.0 khó cảm nhận, nên không cần chạy theo thế hệ cao nhất.

Độ bền TBW

TBW (Terabytes Written) là tổng dung lượng dữ liệu có thể ghi trong vòng đời ổ. Con số càng lớn càng bền. Với người dùng thông thường, TBW của các ổ phổ thông hiện nay đủ dùng nhiều năm.

Bộ nhớ đệm DRAM

Một số SSD có bộ nhớ đệm DRAM riêng giúp duy trì tốc độ ổn định khi ghi dữ liệu lớn. Các ổ giá rẻ thường dùng HMB (dùng một phần RAM máy) hoạt động ổn với nhu cầu thông thường.

Bảo hành và hãng

Chọn hãng có bảo hành rõ ràng, bán chính hãng. Hãng có đủ phần mềm để kiểm tra sức khỏe ổ. Cách kiểm tra bạn xem tại kiểm tra sức khỏe ổ cứng, SSD.

Một số lựa chọn đang bán tại cửa hàng

• Crucial P3 Plus 1TB NVMe: lựa chọn kinh tế để nâng cấp.
• Kingston NV3 1TB NVMe PCIe 4.0: chuẩn PCIe 4.0, phổ thông dễ dùng.
• WD Blue SN580 1TB NVMe: ổ của hãng quen thuộc, ổn định.
• Samsung 990 EVO Plus 1TB NVMe: dòng cao hơn, hợp người cần ổ bền và nhanh.
• Samsung 870 EVO 500GB SATA: dành cho máy cũ chỉ có cổng SATA.

Giá và tồn kho hiển thị trực tiếp trên website, xem thêm trong danh mục SSD.

Sau khi mua: lắp và chuyển dữ liệu

Bạn có thể cài mới Windows hoặc sao chép hệ thống cũ sang ổ mới mà không cần cài lại, xem cách chuyển Windows sang SSD mới không cần cài lại. Với laptop, đọc thêm hướng dẫn nâng cấp SSD cho laptop.

Cần hỗ trợ thêm?

Không chắc máy mình dùng được loại SSD nào? Bạn mang máy tới cửa hàng, kỹ thuật viên kiểm tra miễn phí và tư vấn ổ phù hợp, có thể lắp và chuyển dữ liệu giúp. Xem trang sửa chữa hoặc nhắn qua liên hệ.