Nguồn máy tính dùng được bao nhiêu năm, khi nào nên thay nguồn mới

Nguồn (PSU) là linh kiện ít được chú ý cho tới khi nó có vấn đề. Nhiều người hỏi "nguồn dùng được bao lâu" và mong có một con số cụ thể. Sự thật là không có số năm cố định, vì tuổi thọ phụ thuộc chất lượng nguồn, mức tải, nhiệt độ, bụi và điện nhà bạn.

Bài này giúp bạn đánh giá nguồn đang dùng, biết các dấu hiệu xuống cấp và nhận ra khi nào nên thay để bảo vệ phần còn lại của máy.

Vì sao nguồn không có "hạn dùng" cố định?

Nguồn chứa nhiều linh kiện bị mòn theo thời gian, đáng chú ý là tụ điện và quạt. Mức độ mòn tăng theo:

• Nhiệt độ: nguồn đặt trong case kín, ít gió sẽ già nhanh hơn.
• Tải liên tục: chạy sát công suất tối đa mỗi ngày làm linh kiện nhanh xuống cấp.
• Bụi: bụi bám làm quạt chậm, nguồn nóng hơn.
• Điện không ổn định: sụt áp, tăng áp, sét lan truyền làm nguồn giảm tuổi thọ.
• Chất lượng linh kiện: nguồn tốt dùng tụ chất lượng cao, mạch bảo vệ đầy đủ.

Thời gian bảo hành là một chỉ báo tham khảo mà hãng dám cam kết. Trong catalog Cường Tech, các nguồn tầm trung và cao cấp thường bảo hành từ 60 đến 84 tháng, nhưng thời gian cụ thể tùy sản phẩm, hãy xem trên trang từng nguồn.

Dấu hiệu nguồn có thể đang xuống cấp

• Máy tự tắt hoặc khởi động lại khi chơi game hay render nặng, nhưng ổn khi dùng nhẹ.
• Quạt nguồn kêu to, rít hoặc không quay.
• Mùi khét, mùi nhựa cháy phát ra từ máy.
• Máy khó bật, phải bật nhiều lần hoặc bật được khi đã nằm chờ một lúc.
• Chạm vỏ case bị tê, giật nhẹ, đây có thể do nối đất kém hoặc lỗi điện, cần kiểm tra an toàn.
• Tiếng nổ lách tách, tia lửa, khói.

Để biết thêm, xem nguồn máy tính bị hỏng: dấu hiệu nhận biết.

Khi nào nên thay nguồn?

1. Nguồn có dấu hiệu hỏng như trên. Đừng cố dùng tiếp vì nguồn hỏng có thể kéo theo mainboard, card, ổ cứng.
2. Nâng cấp card màn hình hoặc CPU mạnh hơn mà công suất cũ không còn đủ. Tính theo bài cách tính công suất nguồn máy tính cần bao nhiêu.
3. Nguồn không còn bảo hành và đã dùng nhiều năm trong máy chạy liên tục, đặc biệt máy làm việc, máy chủ nhỏ.
4. Nguồn không có chứng nhận hiệu suất, không rõ hãng, mua cùng bộ case giá rẻ ban đầu. Nên thay bằng nguồn có thương hiệu.
5. Card mới cần đầu cấp nguồn khác, như cáp 12V-2x6 hoặc 12VHPWR cho card đời mới.

Việc thay nguồn phòng ngừa thường rẻ hơn rất nhiều so với việc thay mainboard hoặc card màn hình bị hư do nguồn chập.

Làm sao kéo dài tuổi thọ nguồn?

• Vệ sinh bụi định kỳ, xem bao lâu nên vệ sinh máy tính một lần.
• Đặt máy chỗ thoáng, không nhét sát tường hoặc vào hộc kín.
• Dùng ổ cắm có chống sét hoặc bộ lưu điện (UPS) nếu điện nhà hay chập chờn. Xem bộ lưu điện UPS cho máy tính có cần không.
• Chọn công suất dư khoảng 20–30% so với tải thực để nguồn không chạy sát giới hạn.
• Tắt nguồn bằng công tắc sau lưng khi đi vắng lâu hoặc trời giông.

Cách chọn nguồn mới

Về công suất

Cộng công suất tiêu thụ của CPU và card màn hình rồi cộng thêm phần dự phòng. Một cách đơn giản là lấy công suất CPU + card + khoảng 150W. Ví dụ CPU 65W và card 150W thì cần khoảng 365W trở lên, nhưng nên chọn mức tròn như 550W hoặc 650W để dư dả.

Về chứng nhận

Chứng nhận 80 Plus (Bronze, Gold…) cho biết hiệu suất chuyển đổi điện, không phải chất lượng tuyệt đối. Nhưng nó vẫn là chỉ báo tốt hơn so với nguồn không nhãn.

Về dây cắm

Nguồn modular cho phép tháo dây thừa, giúp gọn case. Xem nguồn modular là gì, có cần thiết không. Nếu bạn lắp card đời mới, kiểm tra nguồn có cáp cấp điện phù hợp.

Một số lựa chọn trong catalog

• MSI MAG A650BN 650W: 650W, 80 Plus Bronze, hợp máy tầm trung.
• Corsair RM750e 750W: 750W 80 Plus Gold, full modular.
• MSI MAG A850GL PCIE5 850W: 850W 80 Plus Gold, hỗ trợ PCIe 5, cho card mạnh.

Bạn có thể xem toàn bộ nguồn tại danh mục nguồn và vỏ case.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu bạn nghi ngờ nguồn của mình, hãy mang máy tới 476 Đường CMT8, Thái Nguyên để kỹ thuật viên kiểm tra. Cửa hàng kiểm tra miễn phí, báo giá trước khi sửa và có thể tư vấn nguồn phù hợp với cấu hình, hoặc bạn gọi hotline/Zalo 0943.847.333 để hỏi trước.