Trình duyệt bị đơ, ngốn nhiều RAM: cách giảm tải cho Chrome và Edge

Mở vài chục tab là trình duyệt đơ, quạt kêu, các ứng dụng khác chậm theo. Mở Task Manager lên thì thấy Chrome hoặc Edge chiếm một phần lớn RAM. Đây là than phiền rất thường gặp, nhất là trên máy chỉ có 4GB hoặc 8GB RAM.

Bài này hướng dẫn cách tìm ra tab, tiện ích nào đang ngốn bộ nhớ, bật các tính năng tiết kiệm có sẵn và biết khi nào đã đến lúc nâng RAM thay vì chỉ "dọn" mãi.

Vì sao trình duyệt ngốn nhiều RAM?

Trình duyệt hiện đại tách mỗi tab, tiện ích thành các tiến trình riêng để an toàn và ổn định hơn. Đổi lại, tổng bộ nhớ sử dụng cao. Một số nguyên nhân hay gặp:

• Quá nhiều tab mở cùng lúc, nhất là tab video, mạng xã hội, Google Docs, Sheets.
• Tiện ích (extension) nặng hoặc lỗi, chạy ngầm trên mọi trang.
• Trang web chứa quảng cáo, script nặng.
• RAM máy quá ít so với cách bạn sử dụng.
• Phần mềm độc hại thêm quảng cáo hoặc cửa sổ lạ.

Bước 1: Xem tab nào đang nặng

Cả Chrome và Edge đều có trình quản lý tác vụ riêng, chi tiết hơn Task Manager của Windows.

1. Mở trình duyệt, nhấn Shift + Esc.
2. Cửa sổ Task Manager của trình duyệt hiện ra, liệt kê tab, tiện ích và mức Memory footprint (Bộ nhớ sử dụng).
3. Bấm vào cột bộ nhớ để sắp xếp từ cao xuống thấp.
4. Chọn mục nặng không cần thiết và bấm End process (Kết thúc tiến trình).

Nếu cả trình duyệt bị treo không bấm được gì, xem bài mở Task Manager để tắt ứng dụng bị treo.

Bước 2: Bật chế độ tiết kiệm bộ nhớ

Trình duyệt có tính năng tự "cho ngủ" các tab lâu không dùng để giải phóng RAM.

Với Google Chrome

1. Bấm dấu ba chấm ở góc phải trên, chọn Settings (Cài đặt).
2. Chọn Performance (Hiệu suất) ở cột bên trái.
3. Bật Memory Saver (Trình tiết kiệm bộ nhớ).

Với Microsoft Edge

1. Bấm dấu ba chấm, chọn Settings (Cài đặt).
2. Chọn System and performance (Hệ thống và hiệu suất).
3. Bật Sleeping tabs (Tab ngủ) hoặc Efficiency mode tùy phiên bản.

Tên và vị trí các mục có thể thay đổi theo bản cập nhật trình duyệt, nhưng đều nằm quanh phần Performance (Hiệu suất). Tab ngủ vẫn nằm trên thanh tab và tự tải lại khi bạn bấm vào, nên thông tin chưa lưu trong biểu mẫu có thể mất.

Bước 3: Kiểm tra và gỡ tiện ích không cần thiết

1. Chrome: bấm ba chấm, chọn Extensions (Tiện ích) > Manage Extensions (Quản lý tiện ích). Edge: Extensions > Manage extensions.
2. Tắt công tắc những tiện ích bạn ít dùng.
3. Với tiện ích đáng ngờ hoặc không nhớ đã cài, bấm Remove (Xóa).
4. Khởi động lại trình duyệt, theo dõi xem mức RAM có giảm không.

Tiện ích dịch trang, chặn quảng cáo, giỏ hàng hay công cụ giá thường chạy trên mọi trang nên tốn bộ nhớ. Chỉ giữ những cái thật sự cần.

Bước 4: Các thiết lập khác

• Tắt tăng tốc phần cứng nếu trình duyệt bị đơ hình: vào Settings > System, tắt Use graphics acceleration when available, rồi khởi động lại trình duyệt. Có máy chạy tốt hơn khi bật, có máy lại hết lỗi khi tắt. Hãy thử và so sánh.
• Xóa dữ liệu duyệt web: nhấn Ctrl + Shift + Delete, chọn xóa Cached images and files (ảnh và tệp trong bộ nhớ đệm). Đừng xóa mật khẩu nếu chưa lưu ở nơi khác.
• Quét phần mềm độc hại: nếu xuất hiện quảng cáo lạ hoặc trang chủ bị đổi, xem bài quét virus bằng Windows Security miễn phí.
• Cập nhật trình duyệt: bản mới thường tối ưu bộ nhớ tốt hơn.

Khi nào nên nâng RAM?

Nếu bạn đã dọn tab, bật tiết kiệm bộ nhớ mà máy vẫn chậm, nhất là với thói quen mở nhiều tab cùng Zalo, Word, Excel, thì RAM đang thật sự thiếu. Lúc đó, nâng cấp RAM hiệu quả hơn chạy theo mẹo.

• Máy 4GB: nên lên ít nhất 8GB.
• Máy 8GB mà làm việc nhiều tab, nhiều ứng dụng: lên 16GB sẽ thoải mái hơn.

Quan trọng là chọn đúng loại: máy đời cũ dùng DDR4, máy mới có thể dùng DDR5 và không cắm lẫn được. Với PC dùng DDR4, bạn có thể tham khảo RAM Corsair Vengeance LPX 16GB DDR4. Trước khi mua, đọc bài kiểm tra linh kiện có tương thích hoặc hỏi cửa hàng. Laptop mỗi đời có kiểu RAM khác nhau (có loại hàn chết trên bo mạch), nên cần kiểm tra mã máy trước.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu không chắc máy nâng được RAM hay không, bạn có thể mang máy tới Cường Tech ở 476 Đường CMT8, Thái Nguyên để kiểm tra miễn phí và tư vấn nâng cấp. Xem thêm trang sửa chữa hoặc dùng Build PC nếu định lắp máy mới.