Cách nhận biết cảnh báo virus giả trên trình duyệt và xử lý đúng

Nếu một trang web bỗng bật lên thông báo đỏ rực kiểu "Máy tính của bạn đã nhiễm 5 virus, hãy gọi ngay" thì gần như chắc chắn đó là cảnh báo giả. Trình duyệt và trang web thông thường không thể quét ổ cứng của bạn, nên không thể biết máy có virus hay không.

Mục tiêu của chúng là dọa bạn bấm vào, tải phần mềm lạ, gọi số điện thoại hoặc trả tiền. Bài này giúp bạn nhận ra dấu hiệu, đóng trang đúng cách và dọn sạch những gì có thể còn sót lại.

Dấu hiệu của cảnh báo virus giả

Cảnh báo thật đến từ phần mềm bảo mật bạn đã cài, như Windows Security (Bảo mật Windows), chứ không phải từ một trang web. Cảnh báo giả thường có các đặc điểm:

• Hiện ngay khi bạn vừa mở một trang phim, tải file hoặc bấm quảng cáo, kèm âm thanh còi hú hoặc giọng đọc.
• Giả logo Microsoft, Windows, Google hay hãng diệt virus nổi tiếng.
• Có đồng hồ đếm ngược, nói "máy sắp bị khóa", "dữ liệu sắp bị xóa".
• Yêu cầu gọi một số điện thoại "hỗ trợ kỹ thuật" hoặc nhập thông tin thẻ.
• Nút "Quét ngay", "Cập nhật", "Gỡ virus" dẫn đến việc tải file cài đặt.
• Trang chiếm toàn màn hình và dường như không cho đóng.
• Địa chỉ trang (tên miền) lạ, dài, không liên quan tới Microsoft hay hãng bảo mật.

Phải làm gì khi gặp cảnh báo giả

Đừng hoảng và đừng bấm bất cứ nút nào bên trong trang đó, kể cả nút "Hủy" hay "OK" vì chúng có thể được lập trình để làm điều ngược lại.

1. Nếu trang chiếm toàn màn hình, nhấn Esc để thoát chế độ toàn màn hình. Có thể thử F11.
2. Đóng thẻ trình duyệt bằng nút X trên thẻ hoặc nhấn Ctrl + W.
3. Nếu không đóng được, nhấn Ctrl + Shift + Esc để mở Task Manager (Quản lý tác vụ), chọn trình duyệt (Chrome hoặc Edge) rồi bấm End task (Kết thúc tác vụ).
4. Mở lại trình duyệt. Nếu có hộp thoại hỏi Restore pages (Khôi phục trang), đừng chọn khôi phục để tránh mở lại trang xấu.
5. Tuyệt đối không gọi số điện thoại trên cảnh báo và không tải phần mềm được đề nghị.

Kiểm tra lại máy bằng công cụ có sẵn

Sau khi đóng trang, hãy tự kiểm tra bằng phần mềm đáng tin cậy, không phải bằng phần mềm do cảnh báo chỉ định.

1. Bấm Start, gõ Windows Security rồi mở.
2. Chọn Virus & threat protection (Bảo vệ khỏi vi-rút và mối đe dọa).
3. Bấm Quick scan (Quét nhanh). Nếu muốn kỹ hơn, vào Scan options (Tùy chọn quét) và chọn quét đầy đủ hoặc Microsoft Defender Offline.

Chi tiết từng bước có trong bài cách quét virus bằng Windows Security miễn phí và quét sâu bằng Microsoft Defender Offline.

Dọn thông báo rác trong Chrome và Edge

Một kiểu lừa khác là bắt bạn bấm Allow (Cho phép) nhận thông báo. Từ đó, trình duyệt liên tục hiện thông báo giả ở góc màn hình dù bạn đã đóng trang.

Trên Microsoft Edge

1. Bấm dấu ... (Cài đặt và hơn thế nữa) rồi chọn Settings (Cài đặt).
2. Chọn Cookies and site permissions (Cookie và quyền của trang web), sau đó Notifications (Thông báo).
3. Trong danh sách Allow (Cho phép), bấm dấu ba chấm cạnh trang lạ và chọn Remove (Xóa) hoặc Block (Chặn).

Trên Google Chrome

1. Bấm dấu ba chấm, chọn Settings (Cài đặt).
2. Vào Privacy and security (Quyền riêng tư và bảo mật), chọn Site settings (Cài đặt trang web), rồi Notifications (Thông báo).
3. Tìm các trang lạ ở mục được phép gửi thông báo, bấm ba chấm và chọn Remove (Xóa) hoặc Block (Chặn).

Tên mục có thể khác đôi chút tùy phiên bản trình duyệt.

Kiểm tra tiện ích mở rộng và cài đặt trình duyệt

Nếu cảnh báo lặp lại dù bạn không mở trang lạ, rất có thể có tiện ích hoặc phần mềm quảng cáo cài ngầm.

• Mở trang tiện ích: gõ edge://extensions hoặc chrome://extensions vào thanh địa chỉ. Xóa các tiện ích bạn không nhận ra.
• Kiểm tra Settings > Apps > Installed apps (Ứng dụng đã cài đặt) trong Windows, gỡ những chương trình lạ cài gần đây.
• Xem lại trang chủ và công cụ tìm kiếm mặc định của trình duyệt xem có bị đổi không.

Nếu máy chạy chậm bất thường sau sự cố, tham khảo thêm dấu hiệu máy tính bị virus và cách xử lý.

Nếu đã lỡ bấm hoặc gọi số điện thoại

• Gỡ ngay chương trình vừa tải, nếu có, và quét lại bằng Windows Security.
• Nếu đã cho người lạ điều khiển máy từ xa, hãy ngắt mạng, đổi mật khẩu các tài khoản quan trọng (email, ngân hàng, mạng xã hội) từ một thiết bị sạch khác.
• Nếu đã cung cấp thông tin thẻ hay chuyển tiền, hãy gọi ngay đường dây nóng chính thức của ngân hàng để khóa thẻ và báo cho cơ quan công an.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu bạn không chắc máy còn sạch hay không, hoặc lỡ cài phần mềm lạ, bạn có thể mang máy tới Cường Tech, 476 Đường CMT8, Thái Nguyên để được kiểm tra miễn phí và báo giá trước khi xử lý. Xem thêm dịch vụ sửa chữa hoặc nhắn Zalo 0943.847.333 để hỏi nhanh.