Ổ cắm, ổ chia điện cho dàn máy tính an toàn

Một dàn máy tính gồm thùng máy, một hoặc hai màn hình, loa, máy in, router thường cắm chung vào một ổ chia điện sau bàn. Nếu chọn ổ cắm rẻ, dây nhỏ, chân cắm lỏng, bạn đối mặt với nguy cơ nóng ổ cắm, chập cháy hoặc hỏng linh kiện khi điện không ổn định.

Bài này hướng dẫn cách chọn và dùng ổ cắm, ổ chia điện đúng cách cho dàn máy tính: tính công suất, nhận biết ổ chất lượng, những thói quen cần tránh và khi nào nên nhờ thợ điện.

Vì sao ổ cắm quan trọng với máy tính

Máy tính, đặc biệt PC chơi game, tiêu thụ điện khá lớn và ổn định trong nhiều giờ. Một ổ cắm quá tải hoặc tiếp xúc kém sẽ nóng dần, có thể chảy nhựa hoặc gây cháy. Ngoài ra, điện áp thất thường có thể làm máy khởi động lại, hỏng nguồn máy tính, hỏng ổ cứng.

Đầu tư một ổ cắm tốt là khoản nhỏ so với giá trị dàn máy và dữ liệu của bạn.

Tính công suất cho cả dàn máy

Hãy cộng công suất tối đa của các thiết bị cắm chung:

• Thùng PC: tham khảo công suất nguồn và mức tiêu thụ thực tế. PC chơi game có card rời tiêu thụ nhiều hơn PC văn phòng. Xem cách tính công suất nguồn máy tính cần bao nhiêu.
• Màn hình, loa: mỗi món thường tiêu thụ không nhiều so với thùng PC.
• Máy in laser: tiêu thụ điện cao đột biến khi khởi động và sấy mực. Nên cắm riêng hoặc chọn ổ đủ công suất.
• Router, switch: tiêu thụ thấp nhưng cần điện ổn định.

Sau đó so với công suất tối đa và dòng định mức ghi trên ổ cắm. Thông số này thường in ngay trên vỏ hoặc nhãn sản phẩm, ví dụ công suất tối đa, điện áp, dòng điện. Hãy chọn ổ có công suất ghi trên nhãn lớn hơn tổng công suất thiết bị, còn dư một khoảng an toàn.

Nhận biết ổ cắm chất lượng

Khi chọn ổ cắm, hãy kiểm tra:

• Nhãn thông số rõ ràng: điện áp, dòng điện, công suất tối đa.
• Dây điện đủ lớn: dây quá mỏng so với công suất dễ nóng. Dây thường ghi tiết diện lõi.
• Chân cắm chắc tay: cắm vào rút ra có độ giữ, không lỏng lẻo.
• Có cầu chì hoặc aptomat bảo vệ quá tải để tự ngắt khi quá tải.
• Có công tắc nguồn riêng, tiện tắt cả dàn máy cùng lúc.
• Chất liệu vỏ chống cháy, không bốc mùi nhựa lạ khi mới dùng.
• Nơi bán uy tín, có bảo hành.

Ổ chống sét lan truyền có cần không

Ổ cắm chống sét lan truyền (surge protector) giúp hấp thụ xung điện đột ngột, bảo vệ thiết bị phần nào. Nó hữu ích ở nơi điện không ổn định hoặc hay có dông sét. Tuy nhiên:

• Không phải ổ nào ghi chống sét cũng hiệu quả như nhau. Hãy xem thông số thật, tránh quảng cáo mơ hồ.
• Ổ chống sét không thay thế bộ lưu điện (UPS) khi mất điện đột ngột. Xem bộ lưu điện UPS cho máy tính có cần không.
• Ổ chống sét có thể hết khả năng bảo vệ sau thời gian dùng và nhiều lần gặp xung điện, cần thay định kỳ theo khuyến cáo nhà sản xuất.

Những thói quen cần tránh

1. Cắm nối tiếp ổ này sang ổ khác: làm quá tải và nóng điểm nối.
2. Cắm thiết bị công suất lớn vào ổ nhỏ: như máy sưởi, ấm điện cùng ổ với máy tính.
3. Để ổ cắm sát chỗ ẩm: gầm bàn dễ đọng nước khi lau nhà, hoặc gần chậu nước, cốc trà.
4. Để ổ cắm bị đè dưới đồ đạc, bó dây điện quanh thành bó chặt: nhiệt khó thoát ra.
5. Dùng ổ đã cũ, nóng, cháy xém hoặc có mùi khét: hãy thay mới ngay.
6. Kéo giật dây để rút phích cắm: làm lỏng đầu cắm và đứt lõi dây.

Bố trí ổ cắm gọn gàng và an toàn

• Treo hoặc cố định ổ cắm vào chân bàn hoặc thành bàn thay vì để nằm dưới sàn.
• Dây điện và dây tín hiệu nên đi riêng và gom gọn. Xem cách bố trí bàn ghế và góc làm việc máy tính và cách đi dây gọn đẹp trong case PC.
• Dùng ổ có dây đủ dài, tránh kéo căng dây hoặc để người đi lại vấp phải.
• Đảm bảo hệ thống điện có tiếp địa (chân nối đất) nếu máy bạn dùng phích ba chấu.

Với văn phòng, phòng máy nhiều thiết bị

Điện cho nhiều máy cần tính toán nghiêm túc hơn: chia mạch, aptomat, dây dẫn tiết diện phù hợp. Đừng chỉ cắm nối nhiều ổ chia lại với nhau. Hãy nhờ thợ điện khảo sát và đi dây riêng nếu cần. Với doanh nghiệp, dịch vụ IT của cửa hàng có thể tư vấn bố trí hạ tầng cho văn phòng nhỏ.

Khi máy tính hay tự khởi động lại vì điện

Nếu máy hay tự tắt hoặc khởi động lại và bạn nghi do điện, hãy kiểm tra ổ cắm và nguồn máy tính. Xem thêm máy tính tự khởi động lại liên tục và nguồn máy tính bị hỏng, dấu hiệu nhận biết.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu nghi ngờ nguồn máy tính của bạn bị yếu hoặc muốn nâng cấp nguồn có bảo hành dài, hãy mang máy tới cửa hàng để kỹ thuật viên kiểm tra miễn phí. Với phần điện trong nhà, bạn nên nhờ thợ điện chuyên nghiệp. Xem dịch vụ sửa chữa hoặc gọi hotline qua trang liên hệ.