Cách chia sẻ ảnh gia đình lên mạng mà vẫn an toàn

Ai cũng muốn khoe ảnh con lớn, chuyến du lịch hay bữa cơm sum họp. Vấn đề là một tấm ảnh đăng công khai có thể để lộ nhiều hơn bạn nghĩ: trường con học, nơi nhà bạn ở, giờ cả nhà đi vắng, thậm chí hình ảnh có thể bị người lạ lưu lại và dùng vào việc khác.

Bạn không cần ngừng chia sẻ. Chỉ cần đặt đúng đối tượng xem, kiểm tra chi tiết trong ảnh và chọn đúng nơi lưu trữ là đã an toàn hơn nhiều. Bài này đưa ra từng bước cụ thể, áp dụng cho Facebook, Zalo và Google Photos.

Ảnh gia đình có thể để lộ những gì

Trước khi đăng, hãy nhìn kỹ bức ảnh như người lạ nhìn vào:

• Địa điểm: biển số nhà, tên đường, cổng chung cư, nền ảnh có địa danh dễ nhận ra.
• Trường lớp: đồng phục có logo, bảng tên, cặp sách.
• Giấy tờ, vé, thiết bị: ảnh chụp vé máy bay, giấy khai sinh, thẻ ngân hàng, màn hình có thông tin.
• Thời gian: ảnh "đang đi du lịch" cho biết nhà đang vắng người.
• Dữ liệu ẩn trong file ảnh (EXIF) có thể gồm tọa độ GPS, giờ chụp, tên thiết bị.

Chọn nơi chia sẻ phù hợp

Mỗi nơi phù hợp một mục đích:

• Album chia sẻ riêng (Google Photos, iCloud) phù hợp để gửi cả album cho ông bà, họ hàng mà không cần đăng công khai.
• Nhóm Zalo gia đình phù hợp để chia sẻ nhanh với người thân. Ảnh trong nhóm vẫn có thể bị người trong nhóm lưu lại, nên chỉ mời người bạn tin.
• Facebook phù hợp khi bạn đặt rõ đối tượng xem. Đăng "Công khai" thì bất kỳ ai cũng thấy.

Cách đặt quyền xem bài trên Facebook

Thao tác có thể đổi nhẹ theo phiên bản ứng dụng:

1. Mở khung đăng bài mới, chọn ảnh.
2. Bấm vào nút đối tượng (mặc định có thể là Công khai hoặc Bạn bè).
3. Chọn Bạn bè, hoặc Bạn bè ngoại trừ… để loại bớt người, hoặc Bạn bè cụ thể để chỉ chọn vài người.
4. Bấm Đăng.

Để kiểm tra lại các bài cũ, vào Cài đặt và quyền riêng tư > Cài đặt > Quyền riêng tư rồi xem mục về ai có thể xem bài viết. Chi tiết hơn có trong bài cài đặt quyền riêng tư Facebook, ai xem được bài của bạn.

Xóa vị trí trong ảnh trước khi gửi

Ảnh chụp bằng điện thoại thường lưu tọa độ GPS. Nhiều ứng dụng mạng xã hội tự gỡ bớt dữ liệu này khi đăng, nhưng không phải nơi nào cũng vậy, nhất là khi gửi file gốc.

Cách an toàn là tắt định vị cho ứng dụng camera, hoặc xóa thông tin vị trí khỏi ảnh trước khi gửi. Hướng dẫn chi tiết ở bài cách xóa thông tin vị trí trong ảnh trước khi chia sẻ.

Quy tắc đơn giản trước khi bấm Đăng

1. Hỏi người trong ảnh: bạn bè, họ hàng có đồng ý để bạn đăng không?
2. Cắt hoặc làm mờ biển số xe, số nhà, bảng tên, logo trường.
3. Đăng sau khi về thay vì đăng trực tiếp khi đang đi xa.
4. Không đăng ảnh tắm, thay đồ hay ảnh riêng tư của trẻ, kể cả trong nhóm kín.
5. Kiểm tra nền ảnh: có giấy tờ, màn hình, địa chỉ thư nào lọt vào không?
6. Tắt tính năng gắn thẻ tự động hoặc bật duyệt thẻ để người khác không gắn tên bạn và con vào ảnh công khai.

Khi người lạ lưu ảnh hoặc giả mạo

Ảnh công khai có thể bị lấy để lập tài khoản giả, mạo danh bạn bè người thân hỏi vay tiền. Hãy:

• Đặt tài khoản ở chế độ hạn chế người lạ xem ảnh.
• Cảnh báo người thân: nếu "bạn" nhắn mượn tiền gấp, hãy gọi điện xác minh. Xem thêm cách nhận biết tài khoản Facebook giả mạo người quen.
• Báo cáo tài khoản giả với nền tảng (nút báo cáo trên trang cá nhân hoặc bài viết).
• Nếu thấy ảnh con mình bị đăng lên nơi xấu, lưu bằng chứng và trình báo cơ quan công an.

Lưu trữ và sao lưu ảnh gia đình

Ảnh gia đình là kỷ niệm không thể chụp lại, nên đừng chỉ để trong điện thoại. Hãy lưu thêm một bản ở ổ cứng ngoài hoặc dịch vụ lưu trữ đám mây bạn tin cậy, và đặt xác minh hai bước cho tài khoản lưu trữ. Với ảnh quan trọng, một ổ SSD di động là cách sao lưu gọn nhẹ, tại cửa hàng có sẵn để bạn tham khảo.

Nếu lưu trên máy tính, đừng để ảnh nhạy cảm ở thư mục dùng chung nhiều người. Xem cách kiểm tra file đang chia sẻ công khai để biết file nào đang được mở cho người khác xem.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu bạn muốn chuyển ảnh từ điện thoại cũ sang máy tính, sao lưu ảnh gia đình hoặc cứu ảnh từ ổ cứng bị lỗi, hãy mang tới cửa hàng hoặc xem dịch vụ sửa chữa. Kiểm tra miễn phí và báo giá trước khi làm. Hotline 0943.847.333.