Cách dùng NotebookLM tạo podcast từ tài liệu

NotebookLM là công cụ ghi chú và nghiên cứu của Google, chạy bằng AI, trả lời dựa trên chính tài liệu bạn đưa vào. Một tính năng được nhiều người yêu thích là biến tài liệu thành bản âm thanh giống podcast, trong đó hai giọng AI trò chuyện về nội dung. Bạn có thể nghe khi đi bộ, nấu ăn hay di chuyển để nắm ý chính của một tài liệu dài.

Bài này hướng dẫn cách tạo, cách nghe có hiệu quả và những điểm cần kiểm tra lại. Nếu bạn chưa quen NotebookLM, nên đọc trước bài dùng NotebookLM học từ tài liệu của riêng bạn. Giao diện và tính năng có thể thay đổi theo thời gian, tên tính năng dưới đây theo bản tiếng Anh thường gặp là Audio Overview.

Podcast từ NotebookLM là gì

Tính năng này (thường gọi là Audio Overview, tạm dịch là bản tổng quan bằng âm thanh) tạo một đoạn âm thanh trong đó hai người dẫn giả lập thảo luận về nội dung các nguồn bạn đã thêm. Đây là bản tóm tắt thân thiện, không phải bản đọc nguyên văn.

Ưu điểm: dễ nghe, dễ nhớ ý chính, tiết kiệm thời gian khi cần làm quen với tài liệu mới. Hạn chế: AI có thể bỏ sót chi tiết, diễn giải sai hoặc nhấn nhầm trọng tâm.

Chuẩn bị tài liệu

Chất lượng đầu ra phụ thuộc rất nhiều vào đầu vào.

• Chọn tài liệu có chủ đề rõ ràng, nên gom các nguồn cùng một mảng.
• Dùng file PDF có chữ chọn được, thay vì ảnh chụp mờ. Bản scan cần nhận dạng chữ trước.
• Loại bỏ phần thừa như trang quảng cáo, nội dung lặp lại.
• Không đưa tài liệu nhạy cảm như thông tin khách hàng, hợp đồng mật, CCCD hay mật khẩu vào dịch vụ AI công cộng. Xem bài những thông tin không nên đưa vào ChatGPT và AI.

Các bước tạo podcast

1. Mở trình duyệt, tìm NotebookLM của Google và đăng nhập bằng tài khoản Google của bạn.
2. Bấm Create new notebook (Tạo sổ ghi chú mới) và đặt tên theo chủ đề.
3. Ở phần nguồn (Sources), bấm Add source (Thêm nguồn) để tải lên PDF, dán văn bản, thêm tài liệu từ Google Drive hoặc đường dẫn trang web, tùy các loại nguồn mà phiên bản của bạn hỗ trợ.
4. Chờ NotebookLM xử lý xong các nguồn.
5. Tìm khu vực Studio (tên có thể khác theo phiên bản) và chọn Audio Overview (Tổng quan bằng âm thanh).
6. Nếu có nút Customize (Tùy chỉnh), bạn có thể nhập yêu cầu như tập trung vào một phần, giải thích cho người mới, hay độ dài mong muốn.
7. Bấm Generate (Tạo) và chờ một vài phút.
8. Khi xong, bấm phát để nghe. Nếu có nút tải xuống, bạn có thể lưu về máy.

Nếu bạn đưa tài liệu tiếng Việt, hãy kiểm tra trong cài đặt xem ngôn ngữ đầu ra nào đang được hỗ trợ, vì phạm vi ngôn ngữ thay đổi theo từng phiên bản.

Cách viết yêu cầu tùy chỉnh hiệu quả

Phần tùy chỉnh càng cụ thể càng hay. Một vài ví dụ:

• "Tập trung vào phần kết luận và các con số quan trọng, giải thích đơn giản cho người chưa biết gì."
• "Bỏ qua phần giới thiệu, chỉ nói về ba ưu điểm và ba hạn chế."
• "Dùng ví dụ gần gũi với chủ cửa hàng nhỏ."

Bạn có thể tham khảo cách viết yêu cầu rõ ràng ở bài viết câu lệnh prompt để AI trả lời đúng ý.

Nghe và kiểm tra lại

1. Nghe một lượt để nắm khung nội dung.
2. Ghi lại các ý quan trọng và các con số nghe được.
3. Đối chiếu với tài liệu gốc, đặc biệt là số liệu, tên riêng, ngày tháng.
4. Dùng khung chat của NotebookLM để hỏi sâu thêm những phần chưa rõ, câu trả lời sẽ dựa trên nguồn bạn đã thêm.

Nếu thấy đoạn nào AI hiểu sai, bạn có thể thêm ghi chú hoặc tạo lại với yêu cầu rõ hơn.

Dùng podcast vào việc gì

• Học tập: nghe lại bài giảng, giáo trình để ôn bài, nhưng vẫn nên đọc bản gốc.
• Công việc: nắm nhanh một báo cáo dài trước buổi họp.
• Nghiên cứu: làm quen nhiều nguồn cùng lúc rồi chọn nguồn nào cần đọc kỹ.

Tuy nhiên, đừng dùng podcast để thay cho việc đọc hợp đồng, điều khoản pháp lý hay tài liệu y tế. Những việc này cần chuyên gia.

Thiết bị nghe

Nếu hay nghe khi di chuyển, một chiếc tai nghe thoải mái sẽ giúp ích, ví dụ tai nghe chống ồn Sony WH-CH720N hoặc tai nghe có dây Logitech H390 để dùng với máy tính.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu bạn cần cài đặt máy, thiết bị âm thanh hoặc muốn ứng dụng AI vào quy trình công việc của doanh nghiệp, hãy xem trang tư vấn chuyển đổi số hoặc liên hệ hotline/Zalo 0943.847.333.