Lỗi trùng địa chỉ IP trong mạng: nhận biết và cách sửa

Lỗi trùng địa chỉ IP xảy ra khi hai thiết bị trong cùng một mạng nội bộ cùng nhận một địa chỉ IP. Khi đó mạng của cả hai thường chập chờn: lúc vào được, lúc rớt, Windows còn hiện thông báo There is an IP address conflict. Lỗi hay gặp ở văn phòng, quán nét và nhà có nhiều thiết bị, nhất là khi có người tự đặt IP tĩnh.

Bài này giải thích vì sao trùng IP xảy ra, cách xử lý nhanh để có mạng lại và cách cấu hình để lỗi không quay lại.

Địa chỉ IP trong mạng nội bộ hoạt động thế nào?

Mỗi thiết bị trong mạng LAN cần một địa chỉ IP riêng, ví dụ 192.168.1.20, để router biết gửi dữ liệu đi đâu. Thông thường router cấp IP tự động bằng DHCP và đảm bảo không cấp trùng. Khi bạn tự gõ IP tĩnh trên máy mà lại nằm trong dải mà router cũng đang cấp tự động, hoặc hai người đặt cùng một số, xung đột sẽ xảy ra.

Các nguyên nhân thường gặp:

• Hai máy cùng được đặt IP tĩnh giống nhau.
• IP tĩnh trùng với một IP router đã cấp cho thiết bị khác (điện thoại, máy in).
• Có hai thiết bị cùng làm DHCP, ví dụ cắm thêm một router thứ hai mà chưa tắt DHCP.
• Thiết bị mạng bị lỗi hoặc cấu hình sai sau khi mất điện.

Dấu hiệu nhận biết

• Windows báo IP address conflict hoặc Windows detected an IP address conflict.
• Mạng rớt liên tục dù Wi-Fi hoặc dây mạng vẫn báo kết nối.
• Máy in mạng, camera hoặc máy chấm công trong mạng lúc được lúc không.
• Truy cập được router nhưng không ra Internet, hoặc ngược lại.

Cách sửa nhanh cho một máy

Cách này đưa máy quay lại nhận IP tự động từ router.

1. Nhấn Windows + R, gõ ncpa.cpl, nhấn Enter để mở danh sách kết nối mạng.
2. Chuột phải vào card đang dùng (Ethernet hoặc Wi-Fi), chọn Properties (Thuộc tính).
3. Chọn Internet Protocol Version 4 (TCP/IPv4), bấm Properties.
4. Chọn Obtain an IP address automatically (Tự động nhận địa chỉ IP) và Obtain DNS server address automatically.
5. Bấm OK, đóng cửa sổ.

Sau đó làm mới địa chỉ:

1. Chuột phải vào nút Start, chọn Terminal (Admin) hoặc Windows PowerShell (Admin).
2. Gõ lần lượt: ipconfig /release rồi nhấn Enter.
3. Gõ tiếp: ipconfig /renew rồi nhấn Enter.
4. Gõ ipconfig để xem địa chỉ mới.

Nếu thông báo trùng IP vẫn xuất hiện, khởi động lại router bằng cách rút điện vài chục giây rồi cắm lại. Router sẽ cấp lại địa chỉ cho toàn bộ thiết bị.

Cách tìm thiết bị đang trùng IP

Nếu lỗi lặp lại, cần tìm xem ai đang giữ IP đó.

1. Vào trang quản trị của router (thường gõ 192.168.1.1 hoặc 192.168.0.1 vào trình duyệt, đăng nhập bằng tài khoản ghi ở mặt dưới router).
2. Mở mục DHCP Client List hoặc Connected Devices (tên khác nhau tùy hãng).
3. Đối chiếu tên thiết bị, địa chỉ MAC và IP để tìm hai thiết bị có cùng IP, hoặc thiết bị nào đang dùng IP tĩnh nằm trong dải DHCP.

Bạn cũng có thể gõ arp -a trong Terminal để xem bảng IP và MAC mà máy đã nhìn thấy. Hai dòng cùng IP nhưng khác MAC là dấu hiệu rõ ràng của xung đột.

Cách đặt IP tĩnh đúng để không trùng

Máy in, camera, máy chấm công thường cần IP cố định. Cách an toàn nhất là DHCP Reservation (Gán IP theo địa chỉ MAC) trong router. Bạn chọn thiết bị, gán một IP cố định cho MAC của nó. Router sẽ luôn cấp đúng IP đó và không cấp cho ai khác, nên không còn trùng.

Nếu bắt buộc đặt tĩnh trên máy, hãy chọn một IP nằm ngoài dải DHCP của router. Ví dụ router cấp từ .100 đến .200 thì đặt IP tĩnh trong khoảng .10 đến .50. Ghi lại danh sách IP đã đặt vào một bảng để không ai đặt trùng.

Trường hợp có hai router phát DHCP

Nếu bạn cắm thêm một router phụ (hoặc modem kiêm router) để mở rộng Wi-Fi, nhớ tắt DHCP trên router phụ và cắm dây từ cổng LAN (không phải WAN) của router phụ vào mạng chính. Hai bộ DHCP cùng chạy sẽ cấp địa chỉ chồng chéo và gây trùng IP kiểu vòng vòng. Thực tế, dùng hệ thống Wi-Fi Mesh sẽ đỡ phải cấu hình thủ công hơn.

Nếu mất kết nối sau khi đổi modem, bạn cũng có thể gặp trường hợp máy in mạng mất kết nối sau khi đổi modem, nguyên nhân chính cũng là IP đổi dải.

Khi nào cần nhờ kỹ thuật viên?

Nếu mạng có nhiều thiết bị, lỗi trùng lặp lại thường xuyên, hoặc bạn không vào được router, hãy nhờ người có kinh nghiệm. Với doanh nghiệp, việc quy hoạch IP và vận hành mạng ổn định thuộc dịch vụ vận hành hệ thống IT.

Cần hỗ trợ thêm?

Bạn có thể mang máy hoặc nhờ cửa hàng hỗ trợ cấu hình mạng tại trang dịch vụ IT. Kỹ thuật viên kiểm tra miễn phí và báo giá trước khi làm, liên hệ qua Zalo 0943.847.333 hoặc trang liên hệ.