Cách nâng cấp Windows 10 lên Windows 11 miễn phí, giữ nguyên dữ liệu

Windows 10 đã hết thời gian hỗ trợ cập nhật bảo mật chính thức, nên nâng cấp lên Windows 11 là việc nên làm với máy còn đáp ứng được. Tin vui là nếu máy bạn đang dùng Windows 10 bản quyền và đủ điều kiện phần cứng, việc nâng cấp miễn phí, thường giữ nguyên ứng dụng và dữ liệu. Bài này hướng dẫn các bước từ kiểm tra máy tới nâng cấp và xử lý nếu gặp trục trặc.

Nếu bạn chưa rõ hết hỗ trợ nghĩa là gì, xem trước Windows 10 hết hỗ trợ: người dùng nên làm gì.

Bước 1: Kiểm tra máy có đủ điều kiện không

Windows 11 có yêu cầu phần cứng cao hơn Windows 10. Các yêu cầu chính gồm:

• Bộ xử lý: 64-bit, 1GHz trở lên, 2 nhân trở lên, nằm trong danh sách CPU được hỗ trợ (thường từ Intel thế hệ 8 hoặc AMD Ryzen 2000 trở lên).
• RAM: tối thiểu 4GB.
• Dung lượng ổ cứng: tối thiểu 64GB.
• Firmware: UEFI có hỗ trợ Secure Boot.
• TPM: phiên bản 2.0.
• Card đồ họa tương thích DirectX 12.

Cách kiểm tra đơn giản nhất:

1. Vào Settings (Cài đặt) > Update & Security > Windows Update trên Windows 10.
2. Nếu máy đủ điều kiện, bạn sẽ thấy thông báo Windows 11 is ready for your PC (Windows 11 sẵn sàng cho PC của bạn) cùng nút Download and install.
3. Nếu không thấy, hãy dùng ứng dụng PC Health Check của Microsoft để biết lý do máy chưa đủ điều kiện.

Chi tiết về TPM và cấu hình tối thiểu có trong bài cấu hình tối thiểu cài Windows 11 và TPM 2.0. Nếu máy chưa bật TPM hoặc Secure Boot trong BIOS, đôi khi chỉ cần bật lên là đủ điều kiện.

Bước 2: Sao lưu dữ liệu và chuẩn bị

Dù nâng cấp thường giữ nguyên dữ liệu, bạn vẫn nên có bản sao lưu phòng khi gặp lỗi.

1. Sao chép tài liệu, ảnh, file quan trọng ra ổ cứng ngoài hoặc dịch vụ lưu trữ. Xem cách sao lưu dữ liệu máy tính an toàn.
2. Ghi lại các tài khoản, bản quyền phần mềm cần nhập lại.
3. Giải phóng ổ C để còn nhiều dung lượng trống. Xem cách dọn ổ C khi bị đầy.
4. Cập nhật Windows 10 lên bản mới nhất và cập nhật driver quan trọng.
5. Gỡ phần mềm không cần thiết, ngắt các thiết bị USB ngoại vi.
6. Cắm sạc liên tục nếu là laptop.

Bước 3: Nâng cấp qua Windows Update (cách khuyến nghị)

Đây là cách đơn giản và ít rủi ro nhất.

1. Mở Settings > Update & Security > Windows Update.
2. Bấm Download and install ở mục thông báo Windows 11.
3. Chấp nhận điều khoản và chờ quá trình tải, cài đặt. Máy sẽ khởi động lại vài lần, thời gian tùy cấu hình và ổ cứng.
4. Khi hoàn tất, đăng nhập lại và hoàn thành các bước thiết lập ban đầu.

Trong lúc nâng cấp, đừng tắt nguồn hay rút điện. Thời gian có thể kéo dài, nên hãy chuẩn bị thời gian rảnh.

Cách khác: dùng Installation Assistant

Nếu Windows Update chưa hiển thị thông báo nhưng PC Health Check báo máy đủ điều kiện, bạn có thể dùng Windows 11 Installation Assistant từ trang tải Windows 11 của Microsoft.

1. Tải và mở Installation Assistant.
2. Bấm Accept and install (Chấp nhận và cài đặt).
3. Chờ công cụ tải và nâng cấp, máy sẽ khởi động lại khi cần.

Nếu muốn cài mới hoàn toàn thay vì nâng cấp, xem cách cài Windows 11 bằng USB chi tiết. Cài mới sạch hơn nhưng cần sao lưu và cài lại ứng dụng.

Sau khi nâng cấp

• Kiểm tra kích hoạt: vào Settings > System > Activation. Nếu Windows 10 của bạn đã kích hoạt bản quyền, Windows 11 sẽ tự kích hoạt. Xem cách kiểm tra Windows, Office có bản quyền không.
• Cập nhật driver: vào Windows Update kiểm tra các bản cập nhật còn lại, và cập nhật driver card đồ họa nếu cần.
• Làm quen giao diện: menu Start nằm giữa thanh tác vụ, bạn có thể căn sang trái trong Settings > Personalization > Taskbar > Taskbar behaviors.
• Tối ưu cho máy yếu: xem cách tối ưu Windows 11 cho máy cấu hình yếu.

Muốn quay lại Windows 10?

Trong khoảng 10 ngày sau nâng cấp, bạn có thể quay lại: vào Settings > System > Recovery > Go back (Quay lại). Sau thời gian này, tùy chọn sẽ biến mất và bạn phải cài lại. Vì vậy đừng xóa thư mục `Windows.old` nếu còn muốn khả năng quay lại.

Nếu máy không đủ điều kiện nâng cấp

Nếu CPU quá cũ hoặc không có TPM 2.0, bạn có vài hướng đi: tiếp tục dùng Windows 10 một thời gian nhưng cần cẩn thận bảo mật, nâng cấp phần cứng nếu khả thi, hoặc chuyển sang máy mới. Việc thay SSD vẫn giúp máy cũ nhanh hơn rõ rệt, xem hướng dẫn nâng cấp SSD cho laptop. Nếu muốn đổi máy, bên mình có chương trình thu mua máy cũ, thu cũ đổi mới.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu bạn không chắc máy mình đủ điều kiện, hoặc lo mất dữ liệu khi nâng cấp, hãy mang máy tới Cường Tech ở 476 CMT8, Thái Nguyên để được kiểm tra miễn phí và hỗ trợ sao lưu. Hotline và Zalo: 0943.847.333.