Cách xem Reliability Monitor để biết máy tính bắt đầu lỗi từ khi nào

Máy tính tự dưng chậm, hay treo hoặc tự khởi động lại, và bạn không nhớ chuyện đó bắt đầu từ khi nào? Reliability Monitor (Trình giám sát độ tin cậy) là công cụ có sẵn trong Windows, ghi lại lịch sử lỗi ứng dụng, lỗi Windows và các lần cài đặt theo từng ngày. Nhìn vào đó, bạn dễ thấy máy bắt đầu "có chuyện" từ ngày nào và có gì thay đổi vào ngày đó.

Bài này hướng dẫn cách mở, đọc biểu đồ và dùng thông tin để khoanh vùng nguyên nhân, mà không cần cài thêm phần mềm.

Reliability Monitor là gì?

Đây là một công cụ nằm trong Windows (Windows 10 và 11 đều có). Nó tạo ra một biểu đồ theo ngày, kèm chỉ số ổn định (Stability Index) từ 1 đến 10: càng gần 10 là máy càng ổn định, càng thấp là có nhiều lỗi. Biểu đồ ghi nhận:

• Ứng dụng bị treo hoặc đóng đột ngột.
• Windows bị lỗi hoặc khởi động lại bất thường.
• Các lỗi khác như lỗi phần cứng được báo cáo.
• Việc cài đặt/gỡ phần mềm, driver và bản cập nhật.

Điểm hay của công cụ này là nó gắn lỗi với mốc thời gian, nên bạn có thể đối chiếu với những gì bạn đã làm: vừa cài driver, vừa cập nhật Windows, vừa cắm thiết bị mới.

Cách mở Reliability Monitor

Cách 1: Tìm kiếm trong menu Start

1. Nhấn nút Start hoặc phím Windows.
2. Gõ Reliability hoặc View reliability history (Xem lịch sử độ tin cậy).
3. Chọn kết quả View reliability history để mở.

Cách 2: Dùng hộp thoại Run

1. Nhấn Windows + R.
2. Gõ perfmon /rel rồi bấm Enter.

Tên mục có thể hơi khác tùy phiên bản Windows và ngôn ngữ giao diện.

Cách đọc biểu đồ

Cửa sổ chia làm hai phần: biểu đồ phía trên và danh sách chi tiết phía dưới.

Biểu đồ phía trên

• Trục ngang là thời gian. Bạn chọn xem theo Days (Ngày) hoặc Weeks (Tuần).
• Đường xanh là chỉ số ổn định. Đường đi xuống nghĩa là máy ngày càng nhiều lỗi.
• Các biểu tượng bên dưới biểu đồ cho biết loại sự kiện:
• Dấu X đỏ: lỗi nghiêm trọng (critical), như ứng dụng hoặc Windows bị lỗi.
• Dấu chấm than vàng: cảnh báo (warning).
• Dấu i xanh: thông tin, ví dụ cài hoặc gỡ phần mềm, cập nhật.

Danh sách phía dưới

Nhấp vào một ngày trên biểu đồ để xem chi tiết các sự kiện của ngày đó, chia theo nhóm: Application failures (Lỗi ứng dụng), Windows failures (Lỗi Windows), Miscellaneous failures (Lỗi khác), Warnings (Cảnh báo) và Information (Thông tin). Bấm View technical details (Xem chi tiết kỹ thuật) ở từng dòng để biết thêm.

Cách dùng Reliability Monitor để tìm nguyên nhân

1. Mở công cụ và chuyển sang chế độ xem theo ngày.
2. Tìm ngày biểu đồ bắt đầu đi xuống (chỉ số tụt, bắt đầu có X đỏ).
3. Nhấp vào ngày đó, xem có sự kiện cài đặt nào ngay trước đó không: driver mới, bản cập nhật Windows, phần mềm mới.
4. Xem tên ứng dụng hoặc thành phần bị lỗi nhiều lần. Nếu một ứng dụng lỗi lặp lại, hãy cập nhật, sửa hoặc gỡ cài đặt lại.
5. Nếu lỗi bắt đầu ngay sau một bản cập nhật, cân nhắc gỡ. Xem cách gỡ bản cập nhật Windows gây lỗi.
6. Với lỗi Windows lặp lại, có thể dùng thêm cách đọc Event Viewer để tìm nguyên nhân lỗi máy.

Khi nào biểu đồ cho thấy máy có vấn đề phần cứng?

Reliability Monitor chỉ ghi lại, không chẩn đoán. Tuy nhiên có một số kiểu mẫu đáng chú ý:

• Nhiều lỗi Windows failures ngẫu nhiên, không gắn với một ứng dụng cụ thể.
• Máy tự khởi động lại hoặc màn hình xanh lặp đi lặp lại, xem máy tính bị màn hình xanh: nguyên nhân và cách xử lý.
• Lỗi xuất hiện sau khi cắm thêm thiết bị hoặc nâng cấp RAM, ổ cứng.
• Nhiều ứng dụng khác nhau cùng lỗi trong cùng một khoảng thời gian.

Những dấu hiệu này gợi ý vấn đề ở RAM, ổ cứng, nguồn hoặc driver, nhưng cần kiểm tra thêm mới kết luận. Đừng cố đoán rồi thay linh kiện. Nếu thấy biểu đồ liên tục đi xuống, hãy sao lưu dữ liệu và nhờ kỹ thuật viên kiểm tra.

Một vài lưu ý

• Dữ liệu chỉ có từ khi công cụ bắt đầu ghi nhận. Máy mới cài lại sẽ chưa có nhiều dữ liệu.
• Nếu biểu đồ trống, tính năng thu thập có thể bị tắt hoặc dịch vụ chưa chạy.
• Một vài lỗi ứng dụng lẻ tẻ là bình thường, không cần lo ngay.
• Đừng tải "công cụ sửa lỗi" từ trang lạ. Chỉ dùng công cụ có sẵn của Windows và trang chính thức của hãng.

Muốn lập kế hoạch an toàn hơn, bạn có thể tạo điểm khôi phục hệ thống System Restore trước khi cài phần mềm hoặc driver mới.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu biểu đồ cho thấy máy lỗi liên tục và bạn không rõ nguyên nhân, hãy mang máy tới cửa hàng. Dịch vụ sửa chữa kiểm tra miễn phí và báo giá trước khi sửa. Bạn có thể chụp ảnh màn hình Reliability Monitor gửi qua Zalo 0943.847.333 để kỹ thuật viên xem trước.