Windows Explorer bị treo, báo Not responding: cách khắc phục

Khi File Explorer (Windows Explorer) báo Not responding (Không phản hồi), thanh taskbar đứng hình hoặc thư mục mở mãi không ra, nguyên nhân thường là một tiến trình bị kẹt chứ không phải máy hỏng. Hầu hết trường hợp xử lý được bằng cách khởi động lại Explorer và dọn các thiết lập gây lỗi.

Bài này đi từ cách nhanh nhất đến cách sâu hơn, giúp bạn biết khi nào lỗi chỉ là phần mềm và khi nào nên kiểm tra ổ cứng.

Vì sao Windows Explorer hay bị treo

Explorer vừa là trình quản lý file vừa là giao diện của desktop và taskbar, nên một lỗi nhỏ cũng khiến cả màn hình đơ. Các nguyên nhân hay gặp:

• Thư mục nhiều file, nhiều ảnh hoặc video, Explorer phải tạo hình thu nhỏ nên bị chậm.
• Ổ mạng, ổ USB hoặc ổ cứng ngoài mất kết nối giữa chừng nhưng Explorer vẫn chờ.
• Tiện ích mở rộng menu chuột phải do phần mềm bên thứ ba cài thêm bị lỗi.
• File hệ thống hỏng hoặc bản cập nhật Windows chưa ổn định.
• Ổ cứng yếu, có sector lỗi làm việc đọc dữ liệu bị đứng.
• RAM đầy, máy chạy quá nhiều ứng dụng cùng lúc.

Biết nguyên nhân giúp bạn không phải thử mò. Nếu cả máy treo chứ không riêng Explorer, xem thêm máy tính bị treo: nguyên nhân và cách xử lý.

Cách 1: Khởi động lại Windows Explorer

Đây là bước đầu tiên và thường giải quyết ngay.

1. Nhấn Ctrl + Shift + Esc để mở Task Manager (Trình quản lý tác vụ). Nếu chưa quen, xem cách mở Task Manager để tắt ứng dụng bị treo.
2. Ở tab Processes (Quy trình), tìm Windows Explorer.
3. Nhấp chuột phải vào nó và chọn Restart (Khởi động lại).
4. Màn hình sẽ nháy một lúc rồi taskbar và desktop hiện lại.

Nếu không thấy Windows Explorer trong danh sách, bấm Run new task (Chạy tác vụ mới), gõ `explorer.exe` rồi nhấn Enter.

Cách 2: Xóa lịch sử File Explorer

Lịch sử truy cập nhanh bị lỗi cũng làm Explorer đứng khi mở.

1. Mở File Explorer, bấm nút ba chấm trên thanh công cụ, chọn Options (Tùy chọn).
2. Ở tab General (Chung), tìm phần Privacy (Quyền riêng tư).
3. Bấm Clear (Xóa) cạnh dòng Clear File Explorer history.
4. Bấm OK, đóng rồi mở lại Explorer.

Cách 3: Đổi cách hiển thị để Explorer nhẹ hơn

Nếu lỗi chỉ xảy ra ở thư mục có nhiều ảnh, video:

1. Mở Options > View (Xem) trong File Explorer.
2. Tick chọn Always show icons, never thumbnails (Luôn hiện biểu tượng, không bao giờ hiện hình thu nhỏ).
3. Bấm Apply rồi OK.

Cách này đánh đổi việc xem trước hình ảnh để lấy tốc độ. Nếu thấy mọi thứ êm hơn, vấn đề nằm ở việc tạo hình thu nhỏ. Cùng lúc, bạn có thể chia nhỏ thư mục lớn thành nhiều thư mục con.

Cách 4: Quét và sửa file hệ thống

Khi Explorer treo lặp lại nhiều lần, hãy kiểm tra file hệ thống.

1. Nhấn Win + S, gõ `cmd`, nhấp chuột phải Command Prompt và chọn Run as administrator (Chạy với quyền quản trị).
2. Gõ `sfc /scannow` rồi nhấn Enter. Chờ quá trình chạy đến 100%.
3. Nếu báo có lỗi không sửa được, gõ tiếp `DISM /Online /Cleanup-Image /RestoreHealth` rồi Enter. Cần có kết nối Internet.
4. Khởi động lại máy sau khi hoàn tất.

Cách 5: Gỡ phần mềm gây xung đột menu chuột phải

Nhiều phần mềm nén file, chia sẻ đám mây hay công cụ xem ảnh chèn thêm mục vào menu chuột phải. Nếu có mục nào lỗi, Explorer sẽ treo mỗi lần bạn nhấp chuột phải.

Hãy nhớ lại bạn vừa cài gì trước khi lỗi bắt đầu. Vào Settings (Cài đặt) > Apps (Ứng dụng) > Installed apps (Ứng dụng đã cài đặt), gỡ thử phần mềm đáng ngờ rồi kiểm tra lại. Ngoài ra, Windows 11 có thể cần cập nhật: vào Settings > Windows Update. Xem cách cập nhật Windows đúng cách.

Cách 6: Kiểm tra ổ cứng nếu lỗi cứ lặp lại

Nếu Explorer treo ngay cả khi máy vừa khởi động, hoặc treo mỗi khi mở một ổ đĩa cụ thể, hãy nghi ngờ ổ cứng.

• Rút thử ổ USB, ổ cứng ngoài, ngắt kết nối ổ mạng rồi xem Explorer có hết treo không.
• Kiểm tra sức khỏe ổ cứng theo hướng dẫn kiểm tra sức khỏe ổ cứng SSD, HDD.
• Nếu máy vẫn dùng ổ HDD cơ, việc đổi sang SSD thường cải thiện rõ rệt. Xem cách chọn SSD cho PC và laptop.

Nếu dữ liệu quan trọng, hãy sao lưu ngay khi nghi ổ cứng hỏng, đừng chờ đến lúc máy không khởi động.

Khi nào nên mang máy đi kiểm tra

Bạn nên mang máy tới kỹ thuật viên khi:

• Đã thử các cách trên mà Explorer vẫn treo hàng ngày.
• Máy có kèm dấu hiệu khác như khởi động rất chậm, tiếng ổ cứng lạch cạch, hoặc màn hình xanh.
• Dữ liệu quan trọng chưa được sao lưu.

Trường hợp cài lại Windows là hướng cuối cùng, nhớ sao lưu dữ liệu trước. Đừng cài lại khi chưa loại trừ nguyên nhân từ ổ cứng, vì lỗi sẽ quay lại.

Cần hỗ trợ thêm?

Bạn có thể mang máy tới cửa hàng để kiểm tra miễn phí, chúng tôi báo giá trước khi sửa. Xem thông tin tại trang sửa chữa hoặc gọi hotline để hỏi trước khi đến.