Cách nhận biết lừa đảo giả danh nhà trường thu tiền

Đầu năm học hoặc cuối kỳ là lúc phụ huynh nhận nhiều thông báo thu tiền: học phí, quỹ lớp, tiền đồng phục, tiền tham quan. Kẻ gian lợi dụng đúng thời điểm này để giả danh giáo viên hoặc nhà trường, gửi tin nhắn kèm số tài khoản hoặc mã QR lạ. Cách phòng chắc nhất là xác minh bằng kênh bạn đã biết từ trước, chứ không bấm vào thứ vừa được gửi tới.

Bài này giúp phụ huynh và cả giáo viên nhận ra dấu hiệu bất thường, biết kiểm tra thế nào cho nhanh và xử lý ra sao khi lỡ chuyển tiền.

Kẻ gian thường giả danh nhà trường bằng cách nào

Tin nhắn từ “cô giáo chủ nhiệm” số lạ. Đối tượng lấy ảnh đại diện và tên giáo viên từ mạng xã hội, nhắn từ số điện thoại hoặc tài khoản Zalo mới, thông báo “đến hạn nộp tiền” và yêu cầu chuyển ngay.

Xâm nhập hoặc giả lập nhóm lớp. Có trường hợp tài khoản của phụ huynh hoặc giáo viên bị chiếm quyền, rồi tin nhắn thu tiền được gửi vào nhóm lớp thật. Khi đó người nhận rất dễ tin vì tin đến từ người quen.

Đổi số tài khoản. Một thông báo “nhà trường đổi tài khoản nhận tiền” với số tài khoản cá nhân lạ, kèm lý do “hệ thống đang bảo trì”.

Link hoặc ứng dụng “cổng thanh toán học phí”. Đường link yêu cầu nhập thông tin thẻ, mã OTP hoặc cài một ứng dụng ngoài kho ứng dụng chính thức.

Thông báo trúng học bổng, hoàn học phí. Kèm yêu cầu đóng một khoản “phí xử lý” hay cung cấp thông tin ngân hàng để nhận tiền.

Dấu hiệu cho thấy tin nhắn đáng ngờ

• Gấp gáp: “nộp trước 17h hôm nay, quá hạn sẽ bị loại”.
• Số tài khoản là tên cá nhân hoàn toàn khác với người thu quỹ quen thuộc.
• Chỉ có mã QR hoặc link, không có thông báo giấy hoặc thông báo ở kênh chính thức của trường.
• Yêu cầu cung cấp mã OTP, mật khẩu ngân hàng, hoặc cài ứng dụng lạ.
• Số điện thoại hay tài khoản người gửi mới, tên giống giáo viên nhưng không phải số bạn đã lưu.
• Ngữ khí khác thường so với cách giáo viên vẫn nhắn.

Cách xác minh trước khi chuyển tiền

1. Dừng lại và không bấm vào link, không quét QR trong tin nhắn vừa nhận.
2. Gọi trực tiếp cho giáo viên hoặc nhà trường bằng số điện thoại bạn đã lưu từ trước hoặc số trên sổ liên lạc, giấy thông báo. Đừng gọi theo số được gửi kèm trong tin nhắn.
3. Hỏi lại ở nhóm phụ huynh bằng kênh khác, hoặc hỏi thẳng ban đại diện cha mẹ học sinh để xác nhận khoản thu có thật.
4. Đối chiếu thông báo giấy hoặc thông báo trên kênh chính thức của trường mà bạn đã biết (cổng thông tin, ứng dụng nhà trường đang dùng).
5. Kiểm tra tên người nhận hiển thị trong ứng dụng ngân hàng trước khi bấm xác nhận. Tên không khớp người được thông báo thì không chuyển.
6. Nếu khoản thu là thật, hãy chuyển khoản theo đúng số tài khoản đã được xác nhận qua cuộc gọi hoặc gặp mặt, và lưu lại biên lai.

Bạn cũng nên xem cách quét mã QR an toàn, tránh mã QR lừa đảo để biết cách kiểm tra mã trước khi thanh toán.

Nếu bạn là giáo viên hoặc người thu quỹ

Chính giáo viên và người thu quỹ cũng nên chủ động phòng ngừa để phụ huynh không bị lừa:

• Thông báo khoản thu bằng văn bản, ghi rõ số tài khoản, tên chủ tài khoản, nội dung chuyển khoản và người phụ trách.
• Nhắc phụ huynh trong nhóm lớp: mọi thay đổi tài khoản phải được xác nhận bằng cuộc gọi hoặc họp, không đổi chỉ bằng tin nhắn.
• Bật xác minh hai bước cho tài khoản Zalo, Facebook, email; xem cách bảo vệ tài khoản Zalo khi đăng nhập trên nhiều máy.
• Nếu tài khoản bị chiếm, báo ngay cho nhóm lớp bằng kênh khác để mọi người đừng chuyển tiền theo tin nhắn lạ.

Với các cuộc gọi giả danh khác, xem thêm cách nhận biết cuộc gọi lừa đảo giả danh công an, ngân hàng và cách phòng tránh tin nhắn lừa đảo trong nhóm Zalo.

Lỡ chuyển tiền cho người lạ thì làm gì

• Gọi ngay tổng đài ngân hàng in trên thẻ hoặc trong ứng dụng ngân hàng chính thức để báo giao dịch nghi lừa đảo và nhờ hỗ trợ.
• Chụp lại tin nhắn, số tài khoản nhận, biên lai chuyển khoản, số điện thoại đối tượng.
• Trình báo công an nơi gần nhất.
• Nếu đã nhập thông tin thẻ hoặc cài ứng dụng lạ, hãy đổi mật khẩu ngân hàng từ một thiết bị an toàn và xem cách khóa tài khoản ngân hàng khi mất điện thoại để biết việc cần làm.
• Báo cho giáo viên và nhóm phụ huynh để mọi người cảnh giác.

Đừng giấu vì xấu hổ. Phát hiện càng sớm, khả năng ngăn chặn càng cao.

Cần hỗ trợ thêm?

Nếu điện thoại hoặc máy tính của bạn đã lỡ cài ứng dụng lạ hay bấm vào link nghi vấn, bạn có thể mang máy tới cửa hàng để kỹ thuật viên kiểm tra tại trang sửa chữa. Cần hỏi nhanh, hãy liên hệ qua hotline hoặc Zalo 0943.847.333.